Farkındalık şüphesiz ana rahminde beyin fonksiyonları işlemeye başladığı andan itibaren gerçekleşen bir düşünsel aktivitedir. Bilinç yoluyla süzüp bu dünyanın şartlarını algılama ve belirlememize olanak sağlayan bilinçaltı bir etkileşimdir. İnsanlar daima her şeyin farkındadırlar, neyin nasıl olduğu hakkındaki fikirlerin açığa çıkması bu farkındalık mekanizmasıyla doğrudan alakalıdır. Bir olay hakkındaki ilk izlenimlerimiz ve görüşlerimiz küçüklükten beri edinilen bilginin işlenmesidir denilebilir ve bu noktada sağlıklı her birey bunu rahatlıkla gerçekleştirmektedir.
Bu konudaki daha ileri bir boyut olan asıl faktör kişinin kendi farkındalığına sahip olup olmamasıdır. Çünkü genel itibariyle kendisinin farkında olamayan bir insan; evinin dekoratif yapısını, mimarisini hattını hatta yolunu bilmeyen biri çevresinde oluşan, gelişen ve işleyen sistemleri her yönüyle çözmesi mümkün değildir.
Özfarkındalık, farkındalık olgusunun çalışma prensibini belirleyen belki de en önemli, değiştirelemez yasası konumundadır. Bir uçağın karakutusu halindedir ki enkaz halinden önce yani insan psikolojisinin şuuru etkisi altına alıp ezmeye başlamasından önce pek günyüzüne çıkarılıp araştırıldığı görülmemiştir. Birey yüksek ve güzel duyguların etkisinde bir nevi sarhoş edasıyla her şeyi kavrayamazken, bilinçaltı hareketlerini açığa çıkarıp analiz etmeyi gerekli bulmamıştır ve bu sebepledir ki düşünen insan ancak çöküş anlarında karakutusunu aramaya başlamıştır.
Yazılan veya sözlü bir şekilde birikip dünyanın dört bir yanından yüzyıllar boyunca araştırılan bireyin düşünsel ve duygusal devinimleri aynı doğanın belli bir nizam ve kanunlar çerçevesinde hareketleri gibi daha çok filozoflar tarafından belirlenip yine kanunlaştırılarak bir disiplin olan psikoloji bilimini doğurmuştur. Kişi soyut veya somut tüm eylemlerini psikolojik bir determinizm bağlamında uygulamaktadır. Dış çevreden aldığı her sebep iç çevreyi sonuçlar dahilinde değiştirmektedir. Nedensellik ilkesi bu minvalde bilinçaltı işlevselliğinde kişi bazında psikolojik şartlar ele alındığında aynı sebepler yine aynı sonuçları doğuracaktır.
Özfarkındalık bu ilkeler dahilinde kişinin ruhsal birtakım hareketlerini, eylemlerinden önceden belirleyip en doğru ve işlevsel sonuçları doğurmasına olanak sağlayacaktır. Bu da ilk başta genelin özeli tayin edip sonrasında özelin geneli aşamalı ve döngüsel bir biçimde tayin etmesine neden olacaktır.
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder